Việc lấy mẫu huyết thanh ở heo là một quy trình xâm lấn và tốn nhiều công sức, làm hạn chế tính khả thi trong các chương trình giám sát dịch bệnh. Điều này cho thấy cần có những phương pháp lấy mẫu ít xâm lấn hơn và tiết kiệm chi phí hơn.
Mục tiêu: Nghiên cứu này đánh giá độ nhạy của các loại mẫu gồm giấy thấm máu (dry blood spots – DBS), que thấm máu, que ngoáy miệng (oral swab – OS) và mẫu cọ amidan qua đường miệng (tonsil oral scrubbing – TOSc) so với mẫu huyết thanh trong phát hiện virus Hội chứng rối loạn sinh sản và hô hấp ở heo (PRRS) trên heo hậu bị đang trong giai đoạn nhiễm virus ngoài thực địa.

Phương pháp và kết quả: Nghiên cứu gồm hai thí nghiệm, mỗi thí nghiệm thực hiện trên 50 heo hậu bị vừa được gây nhiễm PRRS. Ở thí nghiệm 1, mẫu DBS và que thấm máu được thu bằng cách chích đuôi. So với huyết thanh, độ nhạy của mẫu que thấm máu đạt 62,5%. Ở thí nghiệm 2, RNA của virus PRRS được phát hiện trong 100% mẫu huyết thanh, TOSc và DBS thu bằng chích tai, tương ứng độ nhạy của TOSc và DBS đều đạt 100% khi so sánh với huyết thanh. Trong khi đó, que ngoáy miệng (OS) và que thấm máu lấy từ tai có độ nhạy khoảng 90%. Ngoài ra, kết quả giải trình tự gene trên mẫu huyết thanh và DBS của một cá thể cho thấy trình tự nucleotide hoàn toàn giống nhau. Mặc dù vật liệu di truyền của virus PRRS được phát hiện ở tất cả các loại mẫu, độ nhạy giữa các phương pháp có sự khác biệt. Trong đó, TOSc và DBS thu bằng chích tai cho kết quả tương đương huyết thanh và là hai phương pháp có hiệu quả cao nhất. Về tính thực tiễn trong lấy mẫu, que ngoáy miệng (OS) là phương pháp dễ thực hiện và nhanh nhất, tiếp theo là TOSc, mặc dù phương pháp này cần thêm thời gian chuẩn bị. Xét về chi phí, DBS là phương pháp kinh tế nhất, với chi phí khoảng 0,44 USD cho mỗi mẫu.
Kết luận: Nghiên cứu cho thấy các phương pháp lấy mẫu ít xâm lấn có thể được sử dụng hiệu quả trong giám sát PRRS, đặc biệt là TOSc và DBS, khi cả hai đều chứng minh được độ tin cậy cao và chi phí thấp trong phát hiện virus trên heo hậu bị mới gây nhiễm PRRS.
Kikuti M, Melini CM, Yue X, Wzorek A, Paploski IA D, Rovira A, Corzo CA. Less invasive sampling methods for PRRSV detection in swine: Dry blood spots, oral swabs, and tonsil oral scrubbing in intentionally exposed gilts. Transboundary and Emerging Diseases, 2026, 5578300, 9 pages, 2026. https://doi.org/10.1155/tbed/5578300

