0
Protokoły Welfare Quality® (WQ®) są powszechnie wykorzystywane do monitorowania dobrostanu zwierząt gospodarskich oraz na potrzeby systemów certyfikacji. Stanowią jednak jedynie ocenę w określonym momencie, ich przeprowadzenie jest czasochłonne, obejmują jedynie część zwierząt, a zapewnienie wysokiej powtarzalności ocen pomiędzy oceniającymi wymaga ich ciągłego szkolenia. W przypadku tuczników dynamiczne zmiany fizjologiczne i behawioralne zachodzące w trakcie cyklu produkcyjnego mogą wpływać na spójność ocen w czasie, a tym samym na wiarygodność tej metody.
Cel: Celem badania była ocena zmienności w czasie zasad, kryteriów i wskaźników protokołu WQ® u tuczników oraz zmienności wewnątrz fermy (pomiędzy budynkami) wybranych wskaźników dobrostanu.
Metody: Pełny protokół WQ® stosowano co dwa tygodnie przez cały okres tuczu w dwóch oddzielnych budynkach tej samej fermy. Oceny przeprowadzało dwóch tych samych, odpowiednio przeszkolonych oceniających (łącznie siedem i osiem wizyt). Przeprowadzono opisową analizę zmian w czasie, a zależności pomiędzy poszczególnymi wskaźnikami oceniono z wykorzystaniem korelacji rang Spearmana. Zmienność wewnątrz fermy dla wybranych wskaźników analizowano podczas każdej wizyty za pomocą testu permutacyjnego niezależności.
Wyniki: W zależności od momentu przeprowadzenia oceny w okresie tuczu obserwowano zmienność niektórych wskaźników, kryteriów i zasad protokołu. Największe wahania w czasie dotyczyły zasady „dobre warunki utrzymania”, głównie z powodu wyraźnego spadku ocen kryteriów „komfort podczas odpoczynku” oraz „swoboda poruszania się”. Chociaż zasada „dobry stan zdrowia” była najbardziej stabilna pod względem wartości bezwzględnych, w jednym z ocenianych budynków podczas jednej z wizyt zmieniła się jej kategoria. Zasady „prawidłowe żywienie” oraz „właściwe zachowanie” zachowały stabilną klasyfikację. Większą zmienność obserwowano natomiast na poziomie poszczególnych kryteriów i wskaźników. W odniesieniu do zmienności wewnątrz fermy stwierdzono istotne różnice dla wskaźników należących do czterech obszarów dobrostanu podczas co najmniej jednej wizyty, przy czym najczęściej zmiennym wskaźnikiem był „lęk przed człowiekiem”.
Wniosek: Badanie wykazało, że wyniki oceny dobrostanu uzyskane z zastosowaniem protokołu WQ® mogą różnić się w zależności od momentu przeprowadzenia oceny w trakcie tuczu. Dynamika zmian w czasie oraz zmienność wewnątrz fermy wymagają dalszych badań, aby zwiększyć wiarygodność protokołów oceny dobrostanu zwierząt.
Aguilar-Vega C, Velarde A, Segalés J, Pérez D, Bagaria M and Garcia-Morante B (2026) Dynamika zmian i zmienność wewnątrz fermy wskaźników dobrostanu tuczników. Front. Vet. Sci. 13:1797211. doi: 10.3389/fvets.2026.1797211
