Đầu tư vào Một sức khỏe để tăng cường phòng ngừa dịch bệnh trên toàn cầu

Một báo cáo tóm tắt mới của Trung tâm Đầu tư FAO, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Tổ chức Thú y Thế giới (WOAH) nhấn mạnh những lợi ích kinh tế của việc đầu tư vào Một sức khỏe (One Health), cách tiếp cận tổng hợp dựa trên mối liên hệ giữa sức khỏe con người, động vật, thực vật và hệ sinh thái.

Báo cáo Financial and economic returns to investing in One Health: evidence and future directions (Lợi ích tài chính và kinh tế từ đầu tư vào Một sức khỏe: bằng chứng và định hướng trong tương lai) xem xét cách các khoản đầu tư này có thể giúp giảm gánh nặng bệnh tật, chi phí chăm sóc sức khỏe, ô nhiễm môi trường và sự lan rộng của tình trạng kháng kháng sinh (AMR). Tác động về kinh tế là rất đáng kể: các bệnh lây truyền từ động vật sang người và các bệnh truyền nhiễm khác gây thiệt hại hàng tỷ USD mỗi năm, trong khi ước tính của Ngân hàng Thế giới cho thấy AMR có thể gây tổn thất tương đương khoảng 3,8% GDP toàn cầu vào năm 2050.

Báo cáo cho rằng tăng cường phối hợp giữa các lĩnh vực có thể nâng cao hiệu quả đầu tư, hạn chế những hệ quả ngoài dự kiến và tăng khả năng ứng phó bền vững trong dài hạn. Báo cáo cũng chỉ ra những rào cản đối với đầu tư, những khoảng trống về bằng chứng cũng như các cơ chế về thể chế và tài chính cần thiết để mở rộng các biện pháp can thiệp Một sức khỏe có hiệu quả về chi phí.

Sức khỏe động vật và Dịch vụ Thú y được xác định là những yếu tố then chốt trong công tác phòng ngừa. WOAH nhấn mạnh rằng việc tăng cường giám sát và năng lực của Dịch vụ Thú y có thể giúp phát hiện và ứng phó với các mối đe dọa sức khỏe ngay từ nguồn phát sinh, qua đó bảo vệ không chỉ động vật mà cả con người, nền kinh tế và hệ sinh thái.

Theo báo cáo 2026 State of the World's Animal Health (Tình hình sức khỏe động vật thế giới năm 2026) của WOAH, các bệnh truyền nhiễm ở động vật đang ngày càng trở nên phức tạp và gây thiệt hại lớn hơn, trong khi nguồn lực dành cho công tác phòng ngừa đang chịu nhiều áp lực. Để nâng cao Dịch vụ Thú y trên toàn thế giới đạt các tiêu chuẩn quốc tế, cần khoảng 2,3 tỷ USD mỗi năm, tương đương chưa đến 0,05% thiệt hại kinh tế do COVID-19 gây ra chỉ trong một năm.

Do đó, FAO, WHO và WOAH nhấn mạnh sự cần thiết phải củng cố các bằng chứng kinh tế về Một sức khỏe và hỗ trợ các chính phủ chuyển những ưu tiên của mình thành các kế hoạch đầu tư cụ thể. Mặc dù những lợi ích rộng lớn của cách tiếp cận này ngày càng được công nhận, đầu tư vào các sáng kiến Một sức khỏe vẫn còn hạn chế. Việc có thêm bằng chứng thuyết phục về hiệu quả đầu tư được xem là yếu tố cần thiết để duy trì cam kết chính trị và thu hút sự tham gia nhiều hơn của các tổ chức tài chính.