UE wyznacza kierunek dla sektora hodowlanego i samowystarczalnego systemu produkcji białka

Komisja Europejska przyjęła Strategię dla sektora hodowli zwierząt, aby zapewnić, że cenny europejski sektor produkcji zwierzęcej pozostanie silny i odporny w długiej perspektywie. Strategia, pierwsza tego rodzaju, określa działania mające pomóc hodowcom zwierząt gospodarskich sprostać wyzwaniom gospodarczym, środowiskowym i rynkowym. Ta długoterminowa wizja uznaje kluczową rolę zrównoważonej produkcji zwierzęcej w przyszłości Europy, służącej ochronie bezpieczeństwa żywnościowego oraz wspieraniu społeczności wiejskich w całej ich różnorodności.

Strategia dla sektora hodowli zwierząt wyznacza pięć następujących priorytetów:

1. Odporny sektor hodowli zwierząt przygotowany na sytuacje kryzysowe. Komisja zwiększa poziom gotowości, aby ograniczyć narażenie na ryzyko i umożliwić rolnikom szybszą odbudowę po kryzysach. Wzmocni narzędzia zarządzania ryzykiem oraz przeanalizuje możliwość wprowadzenia nowego systemu ubezpieczeń i reasekuracji. Będzie również wspierać państwa członkowskie w ograniczaniu skutków chorób zwierząt poprzez wzmocnienie działań zapobiegawczych, wczesnego wykrywania i szybkiego reagowania. Inwestycje zwiększające odporność na zmiany klimatu oraz ograniczające zależność od importu pozostają jednym z głównych priorytetów.
2. Konkurencyjny sektor hodowli zwierząt – w UE i na świecie. Komisja będzie działać na rzecz zwiększenia rentowności i wdrażania innowacji oraz wzmacniania konkurencyjności i zrównoważonego rozwoju sektora, aby mógł się dynamicznie rozwijać. Oprócz istotnej roli przyszłego budżetu UE Komisja przeanalizuje, w jaki sposób lepszy dostęp do finansowania może ułatwić przejście na systemy bezklatkowe oraz wspierać procedury administracyjne, gospodarkę o obiegu zamkniętym, bioekonomię i waloryzację biomasy. Ponadto, kierując się zasadą sprawiedliwości, Strategia będzie koncentrować się na zapewnieniu godziwych dochodów rolnikom oraz wzajemności w handlu międzynarodowym. W tym celu Komisja będzie dążyć do większego ujednolicenia standardów produkcji, zwłaszcza w zakresie dobrostanu zwierząt, zgodnie z zobowiązaniami wynikającymi z zasad Światowej Organizacji Handlu. Wzmocnione zostaną również działania na rzecz tworzenia nowych możliwości rynkowych poprzez dyplomację rolno-spożywczą.
3. Zrównoważony sektor hodowli zwierząt. Ze względu na zróżnicowanie systemów produkcji zwierzęcej w poszczególnych regionach Strategia będzie promować indywidualne podejście do wyzwań związanych ze zrównoważonym rozwojem. Proponuje działania mające poprawić dobrostan zwierząt poprzez ukierunkowane zmiany przepisów dotyczących kur niosek, brojlerów i świń, oparte na dowodach naukowych oraz uwzględniające odpowiednie okresy przejściowe i wsparcie finansowe. Ponadto UE opracuje zharmonizowane metody obliczania emisji z produkcji zwierzęcej na poziomie gospodarstwa, praktyki ograniczania wpływu na klimat, zarządzania składnikami pokarmowymi oraz zrównoważonego obiegu zasobów. Wzmocni współpracę pomiędzy rolnikami i producentami oraz będzie wspierać realizację celów środowiskowych i społeczno-gospodarczych w sektorze.
4. Sektor hodowli zwierząt odpowiedni dla wszystkich gospodarstw i regionów. Związek między produkcją zwierzęcą a danym obszarem ma kluczowe znaczenie, ponieważ hodowla zwierząt przynosi korzyści gospodarcze, środowiskowe i społeczne na terenach wiejskich. Komisja będzie współpracować z państwami członkowskimi nad planem przywrócenia zrównoważonej produkcji zwierzęcej w regionach szczególnie narażonych, zwłaszcza zagrożonych wyludnieniem, przy wsparciu Obserwatorium Gruntów oraz polityk UE dotyczących demografii. W ramach działań dotyczących sektora hodowli zwierząt opracowana zostanie mapa drogowa dla małych i/lub mobilnych rzeźni, co przyczyni się do rozwoju lokalnie zintegrowanych łańcuchów wartości w produkcji zwierzęcej, ograniczenia transportu zwierząt oraz ożywienia lokalnych gospodarek.
5. Doskonałość w produkcji zwierzęcej. Jakość jest strategicznym atutem Europy. Komisja sprawi, że doskonałość unijnej produkcji będzie bardziej widoczna i lepiej wynagradzana poprzez wzmocnienie oznakowania pochodzenia produktów z UE oraz systemów uznawania jakości. Opracuje Europejski System Doskonałości, aby lepiej docenić wyższe standardy, zrównoważony charakter produkcji oraz jej szczególne cechy. Ponadto będzie promować zrównoważone produkty pochodzenia zwierzęcego z UE poprzez dedykowane programy promocyjne, oznaczenia geograficzne, kampanię „Kupuj Europejskie” oraz systemy produkcji ekologicznej.

Strategii dla sektora hodowli zwierząt towarzyszy również Plan działania dotyczący białka. Wspólnie inicjatywy te mają na celu ograniczenie strategicznych zależności, wzmocnienie europejskiego bezpieczeństwa żywnościowego oraz stworzenie silniejszego, bardziej odpornego i bardziej strategicznego europejskiego systemu rolno-spożywczego. Plan działania dotyczący białka ma również zwiększyć produkcję i wykorzystanie białka pochodzącego z upraw prowadzonych w UE. W 2025 r. jedynie 25% białka pozyskiwanego z roślin oleistych i wysokobiałkowych pochodziło z Unii Europejskiej. Plan zakłada zwiększenie tego udziału do 35% do 2035 r. Komisja będzie wspierać europejską produkcję roślin białkowych oraz poprawiać konkurencyjność białka produkowanego w UE. Uznając silne powiązania między łańcuchami wartości żywności, pasz, energii i przemysłu, będzie także wspierać innowacje, inwestycje, bardziej zróżnicowane modele żywienia oraz skuteczniejsze monitorowanie zależności w zakresie białka.