Sezonowość w wynikach krycia: przegląd

Powszechnie wiadomo, że produkcja trzody chlewnej (w większym lub mniejszym stopniu) charakteryzuje się sezonowością, przy czym w niektórych fazach, zwłaszcza w okresie ciąży, które mają miejsce latem i jesienią, wydajność jest niższa. Spadek ten jest związany zarówno z wysokimi temperaturami, jak i ze zmniejszającym się fotoperiodem, i przypomina adaptację do warunków sezonowych dzikiego krewnego świni, dzika.

Poniżej dokonano przeglądu tego sezonowego wpływu na krycia, analizując bazę danych PigCHAMP Pro Europa z 241 fermami i 290,000 loch hodowlanych. Praktycznie wszystkie fermy są zlokalizowane w Europie Południowej (głównie w Hiszpanii, ale także w Portugalii i we Włoszech), a zatem mają bardzo podobne wzorce klimatyczne. Jako jednostka czasu będą używane kwartały.

Jeśli przeanalizujemy wskaźniki oproszeń, można zauważyć, że spadek wydajności jest głównie skoncentrowany wokół kryć w trzecim kwartale, tj. w miesiącach letnich, ze średnimi wskaźnikami oproszeń około 3 procent poniżej reszty miesięcy. Jesienne krycia mają bardzo podobne wyniki do tych z zimy i wiosny.

Równolegle do wskaźnika oproszeń, płodność, w ramach tendencji stałego wzrostu w ostatnich latach, ponownie wykazuje spadek w jesiennych kryciach. Sezonowość wpływa zatem zarówno na utrzymanie ciąży, jak i na całkowitą liczbę płodów ostatecznie implantowanych w 35. dniu ciąży.

Jednak na poziomie wyników oproszenia dystrybucja nie jest tak oczywista; zmienność jest bardziej nieregularna, bez wyraźnego wzorca sezonowego. Zasadniczy wpływ na urodzenie martwego prosięcia mają warunki i sposób postępowania w czasie porodu. W przypadku mumii nie ma widocznego efektu sezonowości.

W rozbiciu na liczbę przebytych porodów można zauważyć, że::

• W przypadku wskaźnika wyproszeń nie ma istotnych różnic, dla wszystkich grup samic odnotowano spadek przy kryciu letnim.
• Natomiast w płodności u loszek nie obserwuje się spadku wydajności przy kryciu letnim. Zatem u loszek efekt sezonowy wpływa tylko na wskaźnik oproszeń, natomiast u loch wieloródek również na płodność.

Skupiając się na stratach ciążowych, poniżej przedstawiono analizę różnych rodzajów strat: powroty rui, negatywna diagnoza ciąży lub pusta locha, ronienie, śmierć lub sprzedaż. Z analizy wynika, że:

• Główną przyczyną różnicy w wynikach jest wzrost liczby powrotów u loch krytych latem.

• Jeśli chodzi o poronienia, odnotowano niewielki wzrost, choć nie jest on tak znaczący, jak mogłoby się wydawać a priori: 1,7% w porównaniu z 1,3% w najlepszym kwartale (krycia zimowe). Należy pamiętać, że ten sezonowy efekt jest czasami określany jako "syndrom jesiennych poronień".

• Negatywna diagnoza ciąży i puste lochy odnotowuje się częściej w kwartale letnim. Można to wytłumaczyć faktem, że w tym okresie zazwyczaj występuje więcej strat ciążowych u loch, które zaszły w ciążę podczas inseminacji. Niektóre z tych strat są wykrywane podczas badania ultrasonograficznego lub na krótko przed oproszeniem, jeśli była to późna strata. Ta druga grupa obejmuje również lochy, które poroniły, ale nie zostały wykryte.

Ponieważ główna różnica jest w powrotach rui, podzielimy je. W przypadku kryć letnich średni okres międzyciążowy jest większy i wynosi 37,4 dnia w porównaniu ze średnią poniżej 36 dni w pozostałych przypadkach. Wzrost ten wynika z wyższego odsetka nieregularnych i późnych powrotów, co jest zgodne ze wspomnianym wcześniej wyższym odsetkiem strat ciążowych u loch, które zaszły w ciążę w czasie inseminacji.

Tabela 1. Rozkład i średni interwał powrotów w poszczególnych kwartałach, okres godowy 19 lipca - 20 czerwca.

	Q3 2019	Q4 2019	Q1 2020	Q2 2020
Wczesny powrót (%)	3.3	4.3	5.5	4.0
Regularny powrót (%)	53.7	54.3	55.2	56.1
Nieregularny powrót (%)	22.8	21.5	21.6	21.2
Późny powrót (%)	20.2	19.9	17.7	18.7
Interwał powrotu (dni)	37.4	36.7	35.0	35.6

Podsumowując, możemy stwierdzić, że w krajach Europy Południowej sezonowość jest ściśle związana z wysokimi temperaturami, a zatem koncentruje się w miesiącach letnich. Krycie w tym okresie skutkuje mniejszą liczbą oproszeń, a także mniejszą liczbą prosiąt urodzonych żywych na jedno oproszenie, co przekłada się na mniejszą liczbę prosiąt dostępnych na partię. Aby uniknąć tych oscylacji, na poziomie gospodarstwa, docelowa liczba kryć na partię powinna być zwiększona w miesiącach letnich. Procent tego zwiększenia zależy w dużym stopniu od każdego indywidualnego przypadku, co oznacza, że każda ferma powinna przeanalizować swoje dane historyczne, aby określić wpływ sezonowości na produkcję.